ΔΡΑΚΟΝΤΑΕΙΔΗΣ ΦΙΛΙΠΠΟΣ


ΔΡΑΚΟΝΤΑΕΙΔΗΣ ΦΙΛΙΠΠΟΣ

“All of old. Nothing else ever. Ever tried. Ever failed. No matter. Try again. Fail again. Fail better.”
― Samuel Beckett, Worstward Ho

 

Γεννήθηκε στην Χαλκίδα το 1940. Ο πατέρας του, μέλος της Αντίστασης, εκτελέστηκε το 1944.

Απόφοιτος της Βαρβακείου Σχολής (1958). Diplôme de Professorat de Langue Française (Institut Français d’Athènes (1962), Licence ès Lettres- Σορβόννη (1968). Μεταπτυχιακές σπουδές και διδακτορικό στο Πανεπιστήμιο Paul Valéry του Μονπελλιέ (1993-1997).

Καθηγητής γαλλικών (1962-1964), στέλεχος διαφημιστικών εταιριών και πολυεθνικών ομίλων στην Ελλάδα και το εξωτερικό (Γαλλία, Ελβετία 1965-1985). Σύμβουλος επιχειρήσεων στην Ελλάδα και χώρες της Ευρώπης, Μέσης Ανατολής, Αφρικής (1985-1999), ανεξάρτητος συνεργάτης (Freelancer) ή υπεύθυνος έργων (Project Manager) ανάδειξης, προστασίας και στρατηγικής για την συντήρηση και ανάδειξη έργων πολιτιστικής κληρονομιάς (π.χ. Αρχαία Καρχηδόνα, παραδοσιακά χειροτεχνήματα-Αιθιοπία, ίδρυση του Πρώτου Πολιτιστικού Κέντρο Δυτικών Βαλκανίων στην πόλη Πρίζρεν, πολιτιστική πρωτεύουσα  του Κοσόβου), εκσυγχρονισμό δομών (π.χ. Υπουργείο Πολιτισμού-Ρουμανία, Κρατικό Πανεπιστήμιο Τιφλίδας Ιβάνε Γιαβακισβίλι, κυβέρνηση Βοσνίας-Ερζεγοβίνης-Σαράγιεβο), χρηματοδοτούμενων από την Ε.Ε., τον ΟΟΣΑ και την Παγκόσμια Τράπεζα (1999-2017). Υπεύθυνος έργου (Project manager) και συντάκτης της Μελέτης Σκοπιμότητας και Βιωσιμότητας του ΟΣΔΕΛ (ίδρυση 1997) και του ΕΚΕΒΙ (ίδρυση 1994).

Πρόεδρος ή μέλος των επιτροπών μετάφρασης του βραβείου της Ε.Ε. ARISTEION (D.GX) στις Πολιτιστικές Πρωτεύουσες Λισαβόνα (1994), Λουξεμβούργο (1995), Κοπεγχάγη (1996), Θεσσαλονίκη (1997), Βρυξέλλες (1999). Μέλος της επιτροπής μετάφρασης στα EUROPALIA SPAIN (Βρυξέλες, 1985). Υπεύθυνος οργάνωσης, προγραμματισμού και υλοποίησης δράσεων εκ μέρους της Ε.Ε. στην Διεθνή Έκθεση Βιβλίου της Φρανκφούρτης («Ελλάδα Τιμώμενη Χώρα»-2001). Συμμετοχή σε διεθνείς λογοτεχνικές εκδηλώσεις και συνέδρια (Σλοβενία, Καναδάς-Κεμπέκ, Φινλανδία, Γαλλία, Ισπανία, Ελβετία), εκθέσεις βιβλίων (Παρίσι, Βαρκελώνη, Λειψία, Φρανκφούρτη) και πολιτιστικές αποστολές μέσω του ΥΠΕΞ  (Σλοβενία, Ολλανδία, Πολωνία). 

Ειδική μνεία των συνεντεύξεων του με τους Σιοράν (1984) και Ισμαήλ Κανταρέ (1985) στο Γαλλικό Ινστιτούτο Αθηνών. Η συνέντευξη με τον Σιοράν έχει διασωθεί σε CD. Η απομαγνητοφώνηση έχει κυκλοφορήσει σχολιασμένη (Ρουμανία, Ιταλία, Πορτογαλία). Αναζητείται το ηχητικό υλικό της συνέντευξης με τον Ισμαήλ Κανταρέ.

Εμφανίστηκε στα γράμματα το 1962 και έχει δημοσιεύσει μυθιστορήματα, νουβέλες και συλλογές διηγημάτων, πολλές φορές με ψευδώνυμα (Ανθολογία ανύπαρκτων συγγραφέων- Κέδρος 2001, Μίλος Μπαρίτσοβ Η ταχεία της Βουδαπέστης, Στιγμός 2021, βλ. και Κυριάκος Ντελόπουλος, Νεοελληνικά φιλολογικά ψευδώνυμα, εκδ. ΕΣΤΙΑ, 2005). Αποκήρυξε μεγάλο μέρος αυτού του έργου.

Το δοκιμιακό έργο του αναφέρεται σε σύγχρονα προβλήματα, όπως η πολιτική του τρόμου στον 20ό αιώνα  (Φεβρουάριος αιών), η εξέλιξη της λογοτεχνίας από την Αναγέννηση ως τις μέρες μας (Παραμύθι της λογοτεχνίας), οι αλλαγές που κομίζει η τεχνολογία στην αντίληψη της προσωπικής και συλλογικής μνήμης (Μνήμη και μνήμη), η αντιμετώπιση του ερωτήματος τι; ως υποχρέωσης του σκέπτεσθαι (Λόγος ερειπίων), οι τάσεις της Τεχνολογικής Επανάστασης και οι προοπτικές της (Εκτός πλαισίου).

Έχει επιμεληθεί και σχολιάσει τα απομνημονεύματα του στρατηγού Νίδερ για την ελληνική εκστρατεία στην Ουκρανία (Kέδρος,1919, ISBN 978-960-04-4559-6) και το ημερολόγιο του στρατιώτη Χρήστου Καραγιάννη (1918-1922), Κέδρος 2013, ISBN 978-960-00-4341-7. Διέσωσε τον «κώδικα Μαρίνου» με τα ευρισκόμενα ποιήματα του Νικολάου Κουτούζη (1741-1813), τα οποία κυκλοφόρησαν με επιμέλειά του στο αφιερωματικό τεύχος 17-18 «Άνοιξη-Καλοκαίρι 1988» του περιοδικού «Περίπλους». Συνεργάστηκε με το περιοδικό του Λάκη Προγγίδη, «L’Ateler du Roman» (1997-2016). Μέσω του Προγγίδη γνωρίστηκε με τον Μιλάν Κούντερα. Προλόγισε την έκδοση Julien Benda, Rqpport dUriel, Actes Sud- Babel N49, 1993 και σχολίασε το φινλανδικό έπος Kalevala (Α Greek View) στο περιοδικό «Books from Finland», 1993.

 

Οι μεταφράσεις του, από τα γαλλικά και ισπανικά, έφεραν για πρώτη φορά στο αναγνωστικό κοινό τα πλήρη και σχολιασμένα κείμενα των Μισέλ ντε Μονταίνι (τρεις τόμοι), Φρανσουά Ραμπελαί, Μπαλτάσαρ Γκρασιάν, Φερνάντο Πεσσόα, Χουάν Ρούλφο. Η ανθολογία Πεζογράφοι της Λατινικής Αμερικής (1980) είναι η πρώτη συλλογή διηγημάτων  ισπανόφωνων συγγραφέων της Λατινικής Αμερικής.  Μετέφρασε για το Θέατρο Τέχνης- Κάρολος Κουν το έργο του Ραμόν Μαρία δελ Βάγιε Ινκλάν Θεϊκά λόγια, το οποίο ανέβηκε στη σκηνή της οδού Φρυνίχου (διετία 1988-1989). Συνέγραψε το σενάριο της ταινίας του Γιώργου Πανουσόπουλου Οι απέναντι σε συνεργασία με τον Γιώργο Πανουσόπουλο και τον Πέτρο Τατσόπουλο (1981). Έγραψε το σενάριο της τηλεταινίας Η κυρία Κούλα (νουβέλα του Μένη Κουμανταρέα) σε σκηνοθεσία Διαγόρα Χρονόπουλου (ΕΡΤ, 1983). Έγραψε τα σενάρια των τηλεοπτικών σειρών Προς Οφρύνιο (ΕΡΤ, 1984) και Το σπίτι της θείας (ΕΡΤ 1988) σε σκηνοθεσία Γιάννη Διαμαντόπουλου.

 

Ιδρυτικό μέλος της Εταιρείας Συγγραφέων (1984), διετέλεσε μέλος του ΔΣ. Ιδρυτικό μέλος του Οργανισμού Συλλογικής Διαχείρισης Εργων του Λόγου (ΟΣΔΕΛ), αντιπρόεδρος του ΔΣ (από το 2018). Ολοκλήρωσε υπό τον Άγγελο Δεληβορριά τη μελέτη χρηματοδότησης από την Ε.Ε. της ανακαίνισης του Μουσείου Μπενάκη (οδός Κουμπάρη). Οριστικοποίησε το οργανωτικό σχήμα και την στρατηγική του πωλητηρίου του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης σύμφωνα με τις αρχές της Ντόλλης Γουλανδρή. Κατέγραψε με την σύμπραξη τοπικών εφοριών και για λογαριασμό του ΥΠΠΟ τα μοναστήρια ένθεν κακείθεν της Εγνατίας Οδού (Νότια Αλβανία, Βόρεια Μακεδονία, Βουλγαρία) και του Ανατολικού Αιγαίου, έκδοση (1999) σε τρεις τόμους και τρεις γλώσσες (ελληνικά, αγγλικά, γαλλικά).

Συνεργάστηκε και συνεργάζεται με λογοτεχνικά έντυπα, αρθρογραφεί και παρουσιάζει βιβλία Ελλήνων και ξένων συγγραφέων και στοχαστών σε περιοδικά και εφημερίδες. Το 2015, κατέθεσε το προσωπικό του αρχείο (1955-2010) στο Μουσείο Μπενάκη (Κηφισιά) και δώρισε λογοτεχνικά και επιστημονικά βιβλία, ξένα περιοδικά και αντικείμενα τέχνης, στο Μουσείο Μπενάκη (Κουμπάρη), τις συλλογές του λογοτεχνικών περιοδικών στην Εταιρεία Κερκυραϊκών Σπουδών-Μουσείο Σολωμού και βιβλία τέχνης στο Μουσείο Βασίλη και Ελίζας Γουλανδρή στην Αθήνα. Δωρητής της «Εταιρείας Κεφαλληνιακών Ιστορικών Ερευνών» (ίδρυση 1995), δημοσίευσε ιστορικές μελέτες στα «Κεφαλληνιακά Χρονικά», έκδοση της «Εταιρείας».

Είναι γνώστης της γαλλικής, αγγλικής και ισπανικής γλώσσας.

Φωτογραφία του Νίκου Αλιάγα.
Αφιερώματα (τηλεόραση)Εποχές και συγγραφείς (Τάσος Ψαρράς), 2018. Ο λόγος της γραφής, επ.39 (Μιχάλης Αναστασίου), 2019, Μονόγραμμα (Γιώργος Σγουράκης), 2020.
Συνέντευξη: LIFO 14.9.2023

Σελίδες για τον Φίλιππο Δ. Δρακονταειδή, περιοδικό Πόρφυρας, Φυλλάδιο 167, 2018.
Βιβλιογραφία: bookpoint.gr (ιστότοπος του ΟΣΔΕΛ), Βιβλιονέτ.
Πρόσθετες πληροφορίεςhttp://www.philipdracodaidis.gr/

Ιούλιος 2026

 

 Πληροφορίες: 
Όνομα:  ΦΙΛΙΠΠΟΣ
Επίθετο:  ΔΡΑΚΟΝΤΑΕΙΔΗΣ
Εργογραφία: 

Αναλυτική εργογραφία (δημοσιευμένα, αποκηρυγμένα, προς δημοσίευση) και δείγματα γραφής στον ιστότοπο www.philipdracodaidis.gr

Πεζογραφία (μυθιστορήματα-νουβέλες- δοκίμια)

Περίοδος 2000-2025

  • Mνήμη και μνήμη, δοκίμιο, Πατάκης, 2000
  • Ο ρινόκερος θα είναι εδώ, νουβέλα, Ελληνικά Γράμματα, 2006
  • Λόγος ερειπίων, δοκίμιο, Γαβριηλίδης, 2010
  • Σαν σκυλί, νουβέλα, Γαβριηλίδης, 2014
  • Το πάπλωμα, νουβέλα, Γαβριηλίδης, 2016
  • Εκτός Πλαισίου, δοκίμιο, εκδ. Εκκρεμές, 2018,
  • ISBN 978-618-5076-26-9
  • Η Πρόσοψη, μυθιστόρημα, Κέδρος 2019, ISBN 978-960-04-4886-3
  • Milos Barichof, Η ταχεία της Βουδαπέστης, νουβέλα, Στιγμός, 2021, ISBN 978-618-85129-8-6
  • Τέσσερις γωνίες και επτά θανάσιμα αμαρτήματα, διηγήματα, Κέδρος, 2022, ISBN 978-960-04-5293-8
  • Προ πολλού και προ ολίγου, διηγήματα, Κέδρος, 2025, ISBN 978-960-04-5501-4

 

Μεταφράσεις

Περίοδος 1981-2023

  • Χουάν Ρούλφο, Η πεδιάδα στις φλόγες, Κέδρος, 1981
  • Φερνάντο Πεσσόα, Τα ποιήματα του Αλμπέρτο Καέιρο, Γνώση, 1982
  • Μιλάν Κούντερα, Η τέχνη του μυθιστορήματος, Εστία, 1988
  • Μπαλτάσαρ Γκρασιάν, Χρησμολόγιο και τέχνη της φρόνησης, Opera, 1990, ISBN 960-7073-00-2, δεύτερη έκδοση 2006
  • Μπαλτάσαρ Γκρασιάν, Ο Ηρωας, Opera, 2019, ISBN 978-618-5400-06-4
  • Μισέλ ντε Μονταίνι, Δοκίμια (τόμοι 3), Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, 2022, ΙSBN 978-960-524-879-6
  • François Rabelais, Γαργαντούας-Πανταγκρυέλ-Πανταγκρουελίνειον Προγνωσιάριον Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, 2023, ISBN 978-960-524-955-7. Βραβείο Εικονογράφησης Εξωφύλλου ΕΒΓΕ 2024.


 

Μεταφράσεις έργων του σε ξένες γλώσσες

  • Clamores, trad. Cristóbal Zaragoza, Biblioteca Universal Planeta, 1972 (Ιωή, Φ.Φιλίππου, εκδ. Κάλβος, 1972)
  • Στα ίχνη της παράστασης, μτφρ. Μ. Volkovitch, Saint Maure editions du Seuil, Παρίσι, 1984. ISBN 2-02-006815-Χ
  • Στα ίχνη της παράστασης, μτφρ. Kl. Jovanovic, Otok u Luminem Popku, Ed. Pomurska Zaloba, Λιουμπλιάνα, 1986
  • Σχόλια σχετικά με την περίπτωση, μτφρ. S. le Bret, Commentaires sur le cas, Ed. Denoel, Παρίσι, 1985, ISBN 2-207-23113-5
  • Προς Οφρύνιο, μτφρ. S. le Bret, Sur la route d' Ophrynio, Ed. du Seuil, Παρίσι, 1986. ISBN 2-02-009225-5
  • Προς Οφρύνιο, μτφρ. H. Hokwerda, Op Weg naar Ofrιnio, Ed. Bert Barker, ΄Aμστερνταμ, 1987. ISBN 90351-05516
  • Το Μήνυμα, μτφρ. K. Corersis, Le Message, Ed. Actes Sud, ΄Αρλ, 1992. ISBN 2-86869-843-3

 


Διακρίσεις: 
  • Médaille de la Société des Gens de Lettres (1983)
  • Chevalier de l’Ordre des Arts et des Lettres (1985)
  • Επίτιμος δημότης της πόλης Sulina στο Δέλτα του Δούναβη για τον σχεδιασμό του εκσυγχρονισμού της και την ανάδειξη του πολυεθνικού νεκροταφείου της (2000)
  • Encomienda de la Orden de Isabel la Católica (2007)
  • Officier de l’Ordre des Arts et des Lettres (2023)
  • Αριστείον Ιωάννης Καποδίστριας για τις Επιστήμες, τα Γράμματα και τις Τέχνες (2025)
  • Τιμητική διάκριση- Σύλλογος Αποφοίτων Βαρβακείου (2026)

Διεύθυνση: 

Μίνωος 4, Παλαιό Φάληρο, 17562

210-9801609
6944 416100


Έτος γέννησης:  1940
Τόπος γέννησης:  Χαλκίδα
Τίτλος αποσπάσματος:  Κείμενα
Κείμενο αποσπάσματος: 

Τέσσερις γωνίες και επτά θανάσιμα αμαρτήματα, διηγήματα, Κέδρος, 2022

Σκόρδο

Πέρασαν λίγα χρόνια για να καταλάβω το δίδαγμα του θείου μου "Τετάρτη και Παρασκευή τα νύχια σου μην κόψεις, την Κυριακή να μη λουστείς αν θέλεις να προκόψεις, την Δευτέρα και την Τρίτη κάνε τις δουλειές στο σπίτι". Όπως βλέπεις, έλεγε, οι μέρες που περισσεύουν είναι η Πέμπτη και το Σάββατο. Το Σάββατο είναι αργία. Αφού ο Δημιουργός και Πλάστης μας αναπαύεται όπως οι Εβραίοι, αναπαυόμαστε και εμείς, οπότε δεν μένει παρά η Πέμπτη για τον εαυτό μας. Και πέρασαν άλλα τόσα χρόνια για να καταλάβω πως την Πέμπτη, αφού είχε ξεπουλήσει τα ζαρζαβατικά και τα καρπούζια στην υπαίθρια αγορά ως το απομεσήμερο, ο θείος μου βούλιαζε ανάμεσα στα σκέλια της ζωντοχήρας εξαδέλφης του πατέρα μου, η οποία τον κρατούσε ώρες εκεί στα ωκεάνεια βάθη της και τον ανέσυρε μισοπνιγμένο στον δρόμο για να ανανήψει ως την επόμενη Πέμπτη του Θεού. Την γνώρισα την ζωντοχήρα εξαδέλφη του πατέρα μου όταν είχε φυτρώσει το μουστάκι μου, ένα Ψυχοσάββατο, "να με λες θεία", μου είπε στεκούμενη στην πόρτα του σπιτικού της ανάμεσα στις γλάστρες με τα βασιλικά και τις αρμπαρόριζες κρατώντας στο δεξί της ένα ποτήρι νερό και στο αριστερό της ένα πιατάκι με ένα λουκούμι, "αν θέλεις δεύτερο λουκούμι", μουρμούρισε χαμηλώνοντας τα μάτια για να μη με τρομάξει, "έλα μέσα να το πάρεις".

 

Εκτός πλαισίου, εκδ. Εκκρεμές, 2018

Υπολογίζεται πως, στο άμεσο μέλλον (2020, 2025) οι νοήμονες μηχανές θα γράφουν κείμενα κάθε είδους κάνοντας χρήση μεγάλου αριθμού δεδομένων (big data). Σημερινές εφαρμογές για επιχειρηματικές χρήσεις προσδιορίζονται ως η «ανθρωποποίηση δεδομένων όπως δεν έχει γίνει ποτέ» (Νarrative Science). Η εξέλιξη των εφαρμογών θα προσφέρει κείμενα των oποίων η δομή και η έκταση θα είναι ανάλογες με τις ανάγκες/απαιτήσεις του χρήστη, οριζόμενες από τον ίδιο, καθοριζόμενες πάντως από τους αλγορίθμους της προσωπικότητάς του, του σκοπού που θα επιδιώκει, του συστήματος διαχείρισης των δεδομένων, της δυνατότητας παρέμβασης του χρήστη στη διαδρομή της διαδικασίας ή μετά από την παραλαβή του αποτελέσματος. Κείμενα έντεχνου λόγου με βάση τέτοιες και άλλες παραμέτρους είναι υπό μελέτη. Ως πιλοτικές εφαρμογές, λέγεται ότι θα είναι στίχοι και ποιήματα. Στη συνέχεια, σύντομα κείμενα, όπως άρθρα και διηγήματα, σε προσδιορισμένο αριθμό λέξεων, θα έχουν σειρά. Δεν μπορεί να αποκλειστεί ότι μυθιστορήματα και δοκίμια δεν θα είναι έργα της υπερνοημοσύνης των μηχανών. Αυτό το «εκτός» είναι πλέον «εντός».


E-mail:  dracodaidis@gmail.com
Website:  http://www.philipdracodaidis.gr